รู้จัก โรคคนแข็ง SPS โรคระบบประสาทหายาก พบเพียง1ในล้าน

หลายคนอาจเคยได้ยินชื่อ Stiff-person syndrome หรือ SPS จากกรณีของ เซลีน ดิออน นักร้องระดับโลกที่เคยออกมาเปิดเผยว่าเธอกำลังเผชิญกับโรคนี้จนต้องยกเลิกการแสดงบางส่วน แต่จริงๆ แล้ว SPS เป็นโรคทางระบบประสาทที่พบได้ค่อนข้างน้อย โดยมีรายงานว่าพบประมาณ 1 ในล้านคน

ข้อมูลจากกรมการแพทย์ โดยสถาบันประสาทวิทยา ระบุว่า SPS เกี่ยวข้องกับความผิดปกติของระบบภูมิคุ้มกัน ซึ่งไปกระทบสารสื่อประสาท GABA ที่มีหน้าที่ช่วยควบคุมการทำงานของเซลล์ประสาท เมื่อ GABA ลดลง ระบบประสาทที่ควบคุมกล้ามเนื้ออาจทำงานผิดปกติ จนนำไปสู่อาการเกร็งและกระตุก

อาการที่พบได้ เช่น กล้ามเนื้อหดเกร็งหรือกระตุกอย่างรุนแรง โดยเฉพาะบริเวณลำคอ แขน ขา หลัง และต้นขา รวมถึงไวต่อเสียงหรือการสัมผัสมากผิดปกติ ซึ่งอาจกระตุ้นให้ร่างกายสะดุ้งหรือเกร็งอย่างรุนแรง ผู้ป่วยบางรายอาจมีท่าทางผิดปกติ ตัวแข็ง และเริ่มไม่มั่นใจในการเดินหรือใช้ชีวิตประจำวัน

หากปล่อยไว้นาน กล้ามเนื้อที่เกร็งต่อเนื่องอาจส่งผลให้กระดูกสันหลังผิดรูป และอาจพบโรคภูมิคุ้มกันอื่นร่วมด้วย เช่น ไทรอยด์อักเสบ โรคด่างขาว หรือภาวะซีด

การวินิจฉัยจำเป็นต้องให้แพทย์ประเมินหลายด้าน ทั้งการตรวจร่างกาย ตรวจเลือด ตรวจน้ำไขสันหลัง และตรวจคลื่นไฟฟ้ากล้ามเนื้อ หรือ EMG รวมถึงอาจตรวจหาปัจจัยอื่นที่เกี่ยวข้อง เช่น เนื้องอกหรือมะเร็งบางชนิด

ปัจจุบัน SPS ยังไม่มีวิธีรักษาให้หายขาด แต่สามารถควบคุมอาการและลดความรุนแรงได้ด้วยการรักษาที่เหมาะสม เช่น ยาลดอาการเกร็งและกระตุก ยากดภูมิคุ้มกัน การแยกพลาสมา และภูมิคุ้มกันบำบัด โดยแพทย์จะเลือกแนวทางให้เหมาะกับอาการของผู้ป่วยแต่ละราย

ดังนั้น หากมีอาการกล้ามเนื้อเกร็งหรือกระตุกผิดปกติ โดยเฉพาะอาการที่เกิดซ้ำหรือถูกกระตุ้นจากเสียงและการสัมผัส ควรพบแพทย์ด้านระบบประสาทเพื่อประเมินหาสาเหตุ ไม่ควรสรุปเองว่าเป็น SPS เพราะอาการลักษณะนี้อาจเกิดได้จากหลายภาวะ